4.4 C
Gdańsk
czwartek, 18 kwietnia, 2024

Etyka innowacji w selekcji genomowej: o tym, jak poszerzyć zakres dyskusji / K. Kramer i FLB Meijboom

0
216

Streszczenie

Zastosowanie selekcji genomowej w hodowli zwierząt rolniczych jest w literaturze akademickiej ogólnie uważane za rozwiązanie etycznie nieproblematyczne, ale zaproponowano też pewne krytyczne poglądy. Z naszego artykułu wynika, że ​​ważnym pytaniem wstępnym dla jakiejkolwiek oceny etycznej (innowacji w) selekcji genomowej jest to, w jaki sposób należy ustalić zakres dyskusji, czyli jakie kwestie etyczne i perspektywy należy wziąć pod uwagę. Zakres ten wyznaczają trzy częściowo pokrywające się wybory. Pierwszym wyborem jest to, które koncepcje etyczne należy uwzględnić: etyczna dyskusja na temat podejść do selekcji genomowej może opierać się na koncepcjach kluczowych dla (anglosaskiej) etyki stosowanej, ale niektóre krytyczne poglądy opierają się na koncepcjach z krytycznych badań nad zwierzętami i filozofii kontynentalnej. Powiązanym wyborem jest to, w jakim stopniu dyskusja powinna skupiać się na nowych podniesionych kwestiach etycznych lub na istniejących kwestiach etycznych, które zostaną złagodzone, utrwalone lub pogorszone przez innowację w selekcji genomowej. Trzecią możliwością jest potraktowanie innowacji w zakresie selekcji genomowej jako techniki samej w sobie lub jako części określonych praktyk. Twierdzimy, że dyskusja etyczna nie powinna ograniczać uwagi do nowych zagadnień ani ignorować implikacji poszczególnych sposobów stosowania selekcji genomowej w praktyce, a to ma pewne konsekwencje, dla których należy uwzględnić koncepcje etyczne. W niektórych kontekstach ograniczenie zakresu dyskusji można obronić, ale szersza dyskusja etyczna pozostaje konieczna.

Słowa kluczowe: Hodowla bydła, Selekcja genomowa, Etyka, Filozofia technologii

s10806-022-09883-6

Wstęp

Innowacje biotechnologiczne często mają potencjalne zastosowanie w hodowli zwierząt innych niż ludzie do celów rolniczych (odtąd „hodowla zwierząt rolniczych” lub po prostu „hodowla”). Na przykład, techniki reprodukcyjne, takie jak superowulacja, pobieranie oocytów, zapłodnienie in vitro, selekcja zarodków i ciąża zastępcza, mogą być wykorzystywane do generowania większej liczby potomstwa o korzystnych profilach genetycznych od najlepszych zwierząt hodowlanych, co zwiększa „postęp genetyczny” w programie hodowlanym (Niemann & Wrenzycki, 2018). Niektóre zastosowania hodowlane innowacji biotechnologicznych – w szczególności klonowanie, modyfikacja genetyczna i edycja genomu – są etycznie kontrowersyjne, ale inne są osadzone w praktyce hodowlanej bez większej dyskusji etycznej. Selekcja genomowa, która zasadniczo polega na mapowaniu genomu zwierzęcia i przewidywaniu cech fenotypowych jego potomstwa na podstawie znanych korelacji genotyp-fenotyp, pasuje do tej drugiej kategorii. Powszechne przyjęcie tej klasy metod selektywnej hodowli nie było szeroko dyskutowane przez laików1 i ogólnie wydaje się być uważane za etycznie nieproblematyczny rozwój w literaturze akademickiej (z kilkoma godnymi uwagi wyjątkami, np. Mark & Sandøe, 2010).
Artykuł ten pokazuje jednak, że etyczne znaczenie (innowacji w) selekcji genomowej zależy częściowo od tego, jak ustalimy zakres dyskusji. Zakres ten wyznaczają trzy powiązane ze sobą wybory. Pierwszym wyborem jest to, które koncepcje etyczne należy uwzględnić. Publikacje na temat selekcji genomowej i etyki (choć jest ich niewiele) odwołują się do rozbieżnych koncepcji etycznych, w tym koncepcji kluczowych dla (anglosaskiej) etyki stosowanej z jednej strony i koncepcji opartych na krytycznych badaniach nad zwierzętami i filozofii kontynentalnej z drugiej . Powiązanym wyborem jest to, w jakim stopniu dyskusja powinna koncentrować się na nowych podniesionych kwestiach etycznych lub na istniejących kwestiach etycznych, które mogą zostać złagodzone, utrwalone lub pogorszone przez nowe podejście do selekcji. Trzeci wybór dotyczy tego, czy selekcję genomową należy oceniać jako technikę samą w sobie, czy też jako część konkretnych praktyk  Uznanie, że różne wybory dotyczące zakresu wpływają na to, które obawy są istotne – i w związku z tym mogą wpływać na normatywne oceny (innowacji w) selekcji genomowej – rodzi pytanie, jaki powinien być zakres dyskusji etycznej. Pytanie, na jakich konkretnych koncepcjach powinna opierać się dyskusja etyczna, w tym artykule odłożymy na bok, argumentując jednak, że dyskusja etyczna nie powinna ograniczać uwagi do nowych zagadnień ani ignorować implikacji poszczególnych sposobów stosowania selekcji genomowej w praktyce.
Po wyjaśnieniu hodowli genomowej oraz jej ostatnich i bieżących zmian w następnej sekcji, kolejne trzy sekcje omawiają trzy opcje zakresu wprowadzone w poprzednim akapicie. Ostatnia sekcja podsumowuje poprzednie sekcje i argumentuje, że chociaż mogą istnieć konteksty, w których prowadzenie wąskiej dyskusji etycznej może być uzasadnione, należy również omówić szersze kwestie etyczne związane z innowacjami w zakresie selekcji genomowej, takie jak te omówione w niniejszym dokumencie.

Rozwój selekcji genomowej

Chociaż jego wprowadzenie nazwano „skokiem kwantowym” lub „rewolucją” w hodowli (np. Seidel i in., 2020 ), selekcję genomową można w znaczących aspektach uznać za ciągłą w stosunku do tradycyjnej hodowli selektywnej. Hodowla genomowa w dalszym ciągu opiera się na selekcji zwierząt rodzicielskich w oparciu o przewidywania dotyczące „postępowania” ich potomstwa w odniesieniu do interesujących go cech fenotypowych; główna różnica w porównaniu z tradycyjną hodowlą selektywną polega na tym, że takich przewidywań dokonuje się na podstawie różnych informacji. Nie oznacza to jednak, że selekcja genomowa przebiega bez problemów etycznych. Raczej, jak twierdzimy, ciągłość między podejściami do hodowli ma konsekwencje dla tego, jak należy określić zakres etycznej dyskusji na temat (innowacji w) selekcji genomowej. Obecna sekcja stanowi grunt pod naszą argumentację, krótko wyjaśniając selekcję genomową, a także niektóre z jej ostatnich i przewidywanych osiągnięć.
Selekcja genomowa polega na mapowaniu (części) genomu zwierzęcia i statystycznym porównaniu go z populacją referencyjną, czyli dużą grupą zwierząt, dla których ustalono korelacje pomiędzy cechami genotypowymi i fenotypowymi (Blasco i Pena, 2018 ) . Umożliwia to przewidywanie cech fenotypowych potomstwa zwierzęcia na podstawie jego cech genotypowych. Potencjał hodowlany zwierzęcia można ocenić poprzez pobranie DNA w dowolnym momencie przed urodzeniem lub po urodzeniu, co oznacza, że ​​może ono zostać włączone do programu hodowlanego, gdy tylko osiągnie dojrzałość lub (przynajmniej w zasadzie) gdy tylko jego komórki rozrodcze będą mogły być zbierane i dojrzewane w laboratorium (por. Bols & Stout, 2018 ). W ten sposób następna generacja zwierząt hodowlanych może powstać znacznie wcześniej niż w przypadku programów hodowlanych polegających na badaniu potomstwa.Notatka2 Ze względu na skrócony odstęp pokoleń programy hodowli genomowej mogą przynosić większy „zysk genetyczny” rocznie (Blasco i Pena, 2018 ).
Genomika umożliwia łączenie danych genotypowych i fenotypowych od zwierząt niespokrewnionych przodkami, co oznacza, że ​​można znaleźć silniejsze lub nowe korelacje genotyp–fenotyp. Umożliwia to szybszy postęp genetyczny w kierunku normalnych celów hodowlanych, takich jak wydajność mleczna, zdrowie wymion i płodność krów mlecznych. Ponadto można zidentyfikować rzadkie genotypy, w przypadku których nie mają zastosowania negatywne powiązania między interesującymi cechami fenotypowymi, np. w przypadku których wysoka wydajność mleczna nie jest powiązana z niską odpornością na zapalenie sutka (Kadri i in., 2015 ) ; korelacje genotyp-fenotyp można znaleźć w przypadku cech, które nie są rejestrowane rutynowo, np. pod względem wysokiej efektywności wykorzystania paszy czy niskiej emisji metanu (Seidel i in., 2020 ); a fenotypy można było dokładniej przewidzieć w przypadku rzadkich ras lub krzyżówek (Biscarini i in., 2015 ).
Selekcja genomowa podlega ciągłym innowacjom i rozwojowi nie tylko ze względu na odkrycie silniejszych lub nowych korelacji fenotyp-genotyp, na których można opierać decyzje selekcyjne, ale także dlatego, że technologie, na których opiera się selekcja genomowa, również są stale rozwijane. Na przykład, podczas gdy macierze genetyczne wcześniej mapowały (markery) stosunkowo niewiele specyficznych odmian DNA (polimorfizmy pojedynczego nukleotydu lub SNP), nowsze techniki obejmują dziesiątki lub setki tysięcy SNP w całym genomie lub nawet obejmują sekwencjonowanie pełnego genomu (Blasco i Pena, 2018 ). Powinno to umożliwić selekcję zmian w tak zwanych regulacyjnych regionach genomu, które indywidualnie mają niewielkie skutki fenotypowe, ale łącznie mogą mieć znaczące skutki. Aktualne programy badawczeNotatka3 dążą do poprawy hodowli genomicznej nie tylko poprzez identyfikację takich regulacyjnych regionów genomu, ale także poprzez wykorzystanie dyscyplin nauk genetycznych zwanych łącznie naukami „omicznymi”, w tym transkryptomiki, proteomiki i metabolomiki (por. Seidel i in., 2020 ) . Celem jest znalezienie czynników wpływających na fenotypową ekspresję genomu oraz opracowanie technik umożliwiających uwzględnienie czynników dziedzicznych w prognozach hodowlanych.
Ze względu na ten ciągły rozwój, selekcję genomową rozumiemy nie jako konkretną technikę hodowlaną, ale jako klasę takich technik, których istota polega na mapowaniu (części) genomu zwierzęcia i statystycznym porównaniu go z populacją referencyjną, dla której genotyp – ustalono korelacje fenotypowe. W pozostałej części tego artykułu terminy „selekcja genomowa” i „hodowla genomowa” będą używane jako ogólne terminy określające takie techniki, a czasami określone osiągnięcia będą określane jako „podejścia” lub „innowacje” w selekcji genomowej. „Innowacją” może być albo przejście od tradycyjnej hodowli do podejścia opartego na selekcji genomowej, albo jakikolwiek rozwój w obrębie hodowli genomowej.
Podsumowując, selekcja genomowa w ważnych aspektach opiera się na wcześniejszych podejściach do hodowli selektywnej – chociaż do prognozowania hodowli wykorzystuje różne informacje – a innowacje w hodowli genomicznej stopniowo poszerzają zakres jej zastosowania. Ważnym pytaniem wstępnym dla jakiejkolwiek oceny etycznej tych zmian jest to, jak należy ustalić zakres dyskusji. Twierdzimy, że dyskusja etyczna powinna obejmować nie tylko nowe obawy, ale także obawy, które ulegają złagodzeniu, utrwaleniu lub zaostrzeniu przez określone innowacje, i nie powinna ignorować sposobu, w jaki te innowacje zostaną zastosowane w określonych praktykach. W następnej części najpierw zastanawiamy się, na jakich koncepcjach powinna opierać się dyskusja etyczna, co łączy naszą pracę z aktualną literaturą etyczną na temat selekcji genomowej i podkreśla potrzebę bardziej fundamentalnego rozważenia, jak powinny być ujęte dyskusje etyczne na temat (rozwoju) selekcji genomowej.

Pierwszy wybór zakresu: zakres koncepcji etycznych, które należy uwzględnić w dyskusji

Zakres dyskusji zależy przede wszystkim od tego, jakie koncepcje etyczne zostaną uwzględnione. W tej części prezentujemy koncepcje normatywne pojawiające się w publikacjach omawiających selekcję genomową z perspektywy wyraźnie etycznej lub społecznej. Celem tej części jest pokazanie, że publikacje tego typu odwołują się do wyraźnie odmiennych koncepcji i że włączenie lub wyłączenie poszczególnych koncepcji ukazuje różne etyczne wymiary selekcji genomowej, co może znacząco wpłynąć na osiągane stanowiska normatywne. Dochodzimy do wniosku, że dyskusje na temat selekcji genomowej powinny opierać się na wyraźnym i umotywowanym wyborze koncepcji etycznych. Kwestię, na jakich konkretnych koncepcjach powinna opierać się dyskusja etyczna na temat selekcji genomowej, pozostawimy na boku, ponieważ w tym artykule nie możemy adekwatnie odpowiedzieć na to pytanie, ale w następnych sekcjach zajmiemy się dwoma bardziej podstawowymi wyborami w zakresie ustalania zakresu, które mają pewne implikacje dla ten przypadek.
Niektóre publikacje, na przykład Mark i Sandøe ( 2010 ), skupiały się na szansach i zagrożeniach związanych z selekcją genomową pod kątem dobrostanu zwierząt. Nawet jeśli takie publikacje nie omawiają dobrostanu zwierząt z wyraźnie etycznego punktu widzenia ani nie opowiadają się za jego priorytetowym traktowaniem w programach hodowlanych, perspektywa dobrostanu zwierząt w selekcji genomowej jest wyraźnie istotna z etycznego punktu widzenia, ponieważ dobrostan zwierząt jest podstawową koncepcją etyki zwierząt. Można jednak zauważyć, że istnieją znaczne różnice zdań co do sposobu definiowania dobrostanu zwierząt. Co więcej, nie należy zakładać, że jest to jedyna koncepcja etyczna, która ma znaczenie w dyskusjach etycznych na temat selekcji genomowej. Uznanie dobrostanu zwierząt za termin istotny z etycznego punktu widzenia nie jest tym samym, co przyjęcie pewnego rodzaju „dobrostanu”, zgodnie z którym w naszym postępowaniu ze zwierzętami liczy się jedynie zapewnienie dobrostanu.
Coles i in. ( 2015 ) oferują szerszą analizę etyczną selekcji genomowej. W oparciu o systematyczne przeszukiwanie literatury w poszukiwaniu publikacji na temat biotechnologii, etyki i zwierząt autorzy ci skonstruowali „matrycę etyczną” (Mepham, 2000 ), aby uchwycić etycznie istotny wpływ selekcji genomowej na szereg interesariuszy, w tym naukowców, producentów i konsumentów produktów rolnych, zwierząt i środowiska biotycznego. Ci interesariusze są reprezentowani w postaci wierszy macierzy, a kolumny tej macierzy reprezentują zasady etyczne; komórki na ich przecięciach opisują wpływ na interesariuszy, do których odnoszą się te zasady. Coles i współpracownicy wykorzystują tę matrycę do identyfikowania i charakteryzowania szerokiej gamy etycznych wymiarów selekcji genomowej.
Matryca etyczna obejmuje cztery zasady etyczne. Zasada nieszkodzenia lub niekrzywdzenia jest w istocie normą mającą na celu unikanie wyrządzania szkody podmiotom moralnie znaczącym, a zasada dobroczynności normą działania na rzecz takich podmiotów (Beauchamp i Childress, 1979 ). Zasada poszanowania autonomii wymaga ponadto poszanowania samostanowienia istot autonomicznych, a sprawiedliwość wymaga sprawiedliwego podziału korzyści, a także ryzyka i kosztów ( tamże ). Są to zasady etyczne głównego nurtu etyki stosowanej, które określają nasze obowiązki nie tylko wobec innych ludzi, ale rzekomo także, z pewnymi modyfikacjami, nasze obowiązki wobec zwierząt innych niż ludzie i środowiska (Mepham, 2000 ) . Zasady te powinny być stosunkowo łatwe do zrozumienia dla nieetyków, co powinno wspierać rozważania etyczne ponad granicami dyscyplin ( ibid. ). Coles i in. ( 2015 ) również uznają dwie koncepcje etyczne, które jednak nie pasują do czterech zasad matrycy etycznej. Pierwsza z nich dotyczy „naturalności” lub „nienaturalności” zwierząt hodowanych w drodze modyfikacji genetycznej lub selekcji genomowej, druga dotyczy etycznej dopuszczalności „pogorszenia” zwierząt poprzez zmniejszenie ich zdolności do cierpienia w panujących warunkach hodowli. W oparciu o te zasady i koncepcje autorzy dochodzą do wniosku, że pod pewnymi zastrzeżeniami istnieje silniejszy etyczny argument za selekcją genomową niż za modyfikacją genetyczną. Warunki te stanowią, że opinia publiczna nie postrzega selekcji genomowej jako wysoce nienaturalnej, że zapobiega się niekorzystnym skutkom dobrostanu zwierząt i promuje pozytywne wyniki hodowli genomowej.
Niezwykle odmienne perspektywy etyczne na selekcję genomową oferują Twine ( 2010 ) oraz Holloway i współpracownicy (np. Holloway i Morris, 2008 , 2012 ; Holloway i in., 2011 ), których analizy opierają się głównie na pojęciach „biowładzy” i „biowładzy” genetyka”.
Pojęcie biowładzy zostało wprowadzone przez Foucaulta ( 2018 [1976]), aby scharakteryzować sposób, w jaki ciała ludzkie i populacje są optymalizowane zgodnie z potrzebami kapitalizmu i współczesnego państwa. Zdaniem Twine’a ( 2010 ) oraz Holloway’a i współpracowników koncepcję tę można rozszerzyć na scharakteryzowanie współczesnych relacji między ludźmi a zwierzętami hodowlanymi i, pochodnie, między ludźmi zajmującymi się hodowlą. Twierdzą, że korzystanie z biowładzy w hodowli jest definiowane przez trzy powiązane ze sobą cechy.
Po pierwsze, formułuje się twierdzenia dotyczące wiedzy na temat odpowiednich cech ciał i populacji zwierząt innych niż ludzie, w przypadku których określone autorytety – na przykład naukowcy zajmujący się zwierzętami – są uważane za kompetentne do wysuwania takich twierdzeń (Holoway i in., 2011 ) . Po drugie, stosowane są strategie mające na celu optymalizację ciał i populacji zwierząt zgodnie z tą wiedzą, w szczególności poprzez ingerencję w ich procesy reprodukcyjne. Zwykle wiąże się to z szeregowaniem zwierząt w oparciu o pewne normy „wydajności” i wykorzystywaniem wyłącznie zwierząt o wysokim potencjale do wyhodowania „lepszego” pokolenia zwierząt. Po trzecie, zarówno zwierzęta, jak i ludzie zaangażowani w hodowlę, w określony sposób „kształtują się” pod wpływem tych twierdzeń o wiedzy (Holoway i Morris, 2012 ; Twine, 2010 ). Zwierzęta hoduje się w celu dostosowania się do pewnych wyobrażeń na temat tego, co czyni zwierzę dobrym. Zasadniczo jest to próba kształtowania cech fizycznych i behawioralnych zwierząt – w tym temperamentu, zachowań matczynych i łatwości obsługi (Twine, 2010 ; por. Turner, 2010 ) – w sposób uznawany przez ludzi za pożądany. Autorytatywne twierdzenia na temat dobrej hodowli również wywierają presję na hodowców, aby odpowiednio praktykowali swoje powołanie, nawet jeśli niektórzy mogą się temu twierdzeniu sprzeciwiać lub odrzucać (Holloway i Morris, 2012 ; Lonkila i Kaljonen, 2018 ).
Pojęcie genetyki odnosi się do skłonności do rozumienia organizmów żywych i ingerencji w nie w oparciu o genetykę, która w ostatnich dziesięcioleciach w coraz większym stopniu wypierała inne sposoby rozumienia i kształtowania życia (Holloway i Morris, 2008, 2012 ; Twine , 2010 ) . Oznacza to zmianę paradygmatu w naukach biologicznych i ogólnie w biotechnologii, która ma również konsekwencje dla hodowli; motywowało to do opracowania podejść, w których wiedza genetyczna mogłaby zostać wykorzystana do poprawy decyzji hodowlanych.
Koncepcje biowładzy i genetyki w interpretacji Twine’a, Hollowaya i współpracowników mają charakteryzować relacje człowiek-zwierzę (oraz człowiek-człowiek) we współczesnej hodowli, ale jednocześnie wyznaczają ramy opisanych w ten sposób stanów rzeczy w normatywnie istotny sposób . Twine i Holloway wraz ze współpracownikami rzeczywiście w dużym stopniu czerpią z koncepcji biowładzy i genetyki, aby podnieść krytyczne kwestie normatywne. Pierwszą kwestią związaną z koncepcją biowładzy jest uzasadnienie prób optymalizacji ciał i populacji zwierząt. Twine ( 2010 ) zauważa, że ​​ingerowanie w praktyki reprodukcyjne w celu ulepszenia ciał i populacji ludzkich jest uważane za problematyczne z etycznego punktu widzenia, podczas gdy optymalizacja ciał i populacji zwierząt za pomocą podobnych środków jest powszechnie akceptowana. Dochodzi do wniosku, że ta asymetria odzwierciedla niski status moralny przypisywany zwierzętom, który zdaniem Twine’a opiera się na przestarzałej dychotomii człowiek-zwierzę.
Drugie istotne pytanie dotyczy tego, czy zwierzęta są optymalizowane pod kątem uzasadnionych celów. Twine i Holloway wraz ze współpracownikami utrzymują, że współczesna hodowla opiera się na neoliberalnej logice, w której zachęty rynkowe są głównymi czynnikami wpływającymi na decyzje hodowlane. Twine dodaje, że nawet cele hodowlane bez wyraźnej wartości rynkowej – na przykład zmniejszenie wpływu na środowisko i poprawa dobrostanu zwierząt – służą dalszemu ugruntowaniu obecnego systemu agroekonomicznego. Hodowla pod kątem takich cech jest w rzeczywistości próbą złagodzenia obaw społecznych dotyczących hodowli zwierząt bez poważnego ograniczania produkcji i spożycia produktów pochodzenia zwierzęcego. Genomika byłaby zatem sprzeczna z deintensyfikacją hodowli zwierząt, która według Twine’a jest bardzo potrzebna ze względów środowiskowych i etycznych.
Po trzecie, biowładza i genetyka mogą negatywnie wpłynąć na postrzeganie i cenienie zwierząt. Według Hollowaya i in. ( 2011 ) zwierzęta uważane za nienadające się do przyczyniania się do optymalizacji genetycznej swojej rasy są zazwyczaj postrzegane jako „wadliwe”. Jeżeli decyzje selekcyjne opierają się przede wszystkim na abstrakcyjnych przedstawieniach zwierząt, a nie na fizycznych interakcjach z nimi, łatwiej wydaje się także postrzeganie zwierząt innych niż ludzie jako moralnie nieistotnych lub nawet „możliwych do zabicia” ( ibid. ) .
Wreszcie genetyka wiąże się ze zmianami władzy wśród hodowców i rolników, co może budzić wątpliwości etyczne. Według Holloway i Morris ( 2008 , 2012 ) firmy hodowlane i spółdzielnie starały się narzucić rolnikom selekcję genomową nie tylko poprzez przedstawianie dowodów na jej skuteczność, ale także retorycznie określając jej przyjęcie jako konieczność ekonomiczną. Co więcej, selekcja genomowa wymaga dużej wiedzy i danych, w związku z czym prawdopodobnie przyczyniła się do konsolidacji kilku dużych i potężnych firm lub spółdzielni hodowlanych (szczególnie w sektorach trzody chlewnej i drobiu) oraz zwiększonej zależności rolników od tych firm lub spółdzielni (Twine, 2010) . ).
Obserwacja, że ​​normatywne dyskusje na temat selekcji genomowej opierają się na różnych koncepcjach, rodzi pytanie, na jakich koncepcjach powinna opierać się etyczna dyskusja na temat selekcji genomowej. Uczeni o różnych orientacjach dyscyplinarnych mogą różnie odpowiedzieć na to pytanie i mogą nie uznawać zasadności wzajemnych podejść teoretycznych. Zasady etyczne stosowane przez Colesa i in. ( 2015 ) stanowią główny nurt etyki stosowanej, natomiast Twine ( 2010 ) i Holloway i in. czerpią głównie z krytycznych badań nad zwierzętami i filozofii kontynentalnej, zwłaszcza Foucaulta. Według Twine’a etycy zajmujący się zwierzętami zazwyczaj wąsko formułowali dyskusje na temat biotechnologii i zwierząt hodowlanych, koncentrując się w szczególności na dobrostanie zwierząt, nie kwestionując poważnie założenia, że ​​ludzie mogą wykorzystywać zwierzęta dla własnej korzyści, ani dychotomii człowiek-zwierzę, która leży u podstaw tego założenia. Z drugiej strony Coles i in. ( 2015 ) nie odwołują się do prac Twine’a, Holloway’a i współpracowników – systematyczne poszukiwania literatury tych autorów albo przeoczyły te prace, albo nie dostrzegły przedstawionych w nich perspektyw etycznych. Z naszego doświadczenia wynika, że ​​niektórzy etycy odrzucają nawet koncepcje biowładzy i genetyki jako stronnicze, ponieważ koncepcje te mają opisywać relacje człowiek-zwierzę w hodowli, ale ujmują kwestie w sposób normatywnie naładowany.
Ponieważ wstępny wybór koncepcji wpływa na to, które perspektywy etyczne zostaną poddane dyskusji i może mieć wpływ na jej wynik, każda ocena etyczna selekcji genomowej powinna zaczynać się od wyraźnego i umotywowanego wyboru koncepcji etycznych. W artykule nie można było uwzględnić wszystkich koncepcji i perspektyw, które wydają się istotne dla etycznej oceny innowacji w selekcji genomowej,Notatka4 , ani nawet nie krytykował wszystkich koncepcji, o których mowa w tej sekcji, co służyło jedynie pokazaniu, że decyzja, które koncepcje etyczne uwzględnić, jest decyzją znaczącą. W związku z tym nie opowiadamy się za włączeniem lub wyłączeniem tych lub innych koncepcji etycznych w dalszej części. Zamiast tego omówimy dwa bardziej podstawowe wybory dotyczące zakresu, które przecinają się z pierwszym.

Drugi wybór dotyczący zakresu: skupienie się na nowych kwestiach etycznych lub na utrzymywaniu się lub pogłębianiu istniejących wcześniej problemów etycznych

W niedawnym badaniu przeprowadzonym wśród duńskich producentów mleka konwencjonalnych i ekologicznych 51% ze 156 respondentów zgodziło się lub zdecydowanie zgodziło się ze stwierdzeniem, że selekcja genomowa (w połączeniu z pobieraniem komórek jajowych i produkcją zarodków in vitro) jest „etycznie bezproblemowa, ponieważ technologia jest po prostu rozwinięcie tradycyjnych praktyk hodowlanych”; 37% respondentów nie zgodziło się ani nie zgodziło z tym stwierdzeniem, a 13% nie zgodziło się z tym stwierdzeniem (Lund i in., 2021 ). Należy zauważyć, że stwierdzenie zapytania zakłada, że ​​tradycyjne praktyki hodowlane są etycznie bezproblemowe i że jeśli selekcja genomowa jest „tylko rozwinięciem” tych praktyk, musi być również bezproblemowa z etycznego punktu widzenia. Nie jest jasne, co oznaczałoby, że selekcja genomowa jest „tylko rozwojem”, ale rozsądną interpretacją jest to, że nie powoduje to żadnych nowych problemów etycznych o poważnym charakterze.
Skoncentrowanie się na pytaniu, czy rodzi to poważne nowe problemy, wydaje się prostym sposobem na określenie zakresu etycznej dyskusji na temat (innowacji w) selekcji genomowej. Zwłaszcza jeśli podstawową kwestią jest to, czy należy zastosować nową technikę w hodowli, czy nie, ważne jest, aby upewnić się, że nie spowoduje to żadnych nowych problemów etycznych. Jest to nie tylko ze swej natury istotne z etycznego punktu widzenia, ale także pomaga przewidywać i unikać potencjalnych sprzeciwów społecznych. Doświadczenia związane z klonowaniem i modyfikacjami genetycznymi pokazały, że można spodziewać się silnego sprzeciwu społecznego wobec biotechnologii, które rzeczywiście powodują nowe problemy etyczne, oraz że unikanie takiego sprzeciwu społecznego jest konieczne do pomyślnego przyjęcia nowych biotechnologii. Ponadto skupienie się na potencjalnych nowych kwestiach pomaga w ukierunkowaniu dyskusji i zarządzaniu nią, i jest po prostu wystarczające, jeśli obecne praktyki hodowlane rzeczywiście nie stwarzają problemów etycznych.
Takie sformułowanie dyskusji etycznej ma wpływ na wybór zakresu omówiony w poprzedniej sekcji, a mianowicie na to, jakie koncepcje normatywne należy uwzględnić. Pojęcia biowładzy i genetyki stają się po prostu nieistotne, gdyż mają charakteryzować i krytykować zachodzący od dłuższego czasu rozwój relacji człowiek-zwierzę. Taki sposób określenia zakresu dyskusji nie umniejsza znaczenia pojęć, które nie odnoszą się do takich szerszych zmian, jak na przykład dobrostan i integralność zwierząt; dyskusje etyczne na temat innowacji hodowlanych mogą w sposób uzasadniony rozważyć, czy dobrostan lub integralność zwierząt będą miały nowy, znaczący wpływ.
Istnieją jednak dobre powody, aby nie ograniczać zakresu dyskusji w ten sposób. Po pierwsze, jeśli poruszone zostaną jedynie potencjalne problemy, nie jest jasne, dlaczego przyjęcie innowacji w zakresie selekcji genomowej w ogóle zasługuje na rozważenie. Pozytywny etyczny argument za taką innowacją można skonstruować najbardziej przekonująco przy założeniu, że obecne techniki hodowli rzeczywiście budzą wątpliwości etyczne, a to założenie jest rzeczywiście bardziej prawdopodobne niż jego zaprzeczenie. Tradycyjna hodowla selektywna doprowadziła do szeregu powszechnych problemów z dobrostanem związanych z optymalizacją cech produkcyjnych, takich jak problemy z nogami i podatność na zapalenie sutka u krów mlecznych, lękliwość i podatność na złamania kości u kur niosek oraz problemy zdrowotne związane z niską masą urodzeniową prosiąt ( Farstad, 2018 ; Fernyhough i in., 2020 ; Turner, 2010 ) – i nie ma wątpliwości, że problemy te mają znaczenie etyczne. Argumentowano, że selekcja genomowa umożliwia bardziej „zrównoważoną” hodowlę, a tym samym ułatwia hodowlę zwierząt, które są zarówno produktywne, jak i charakteryzują się wysokim dobrostanem (Mark i Sandøe, 2010 ). Założenie, że obecne praktyki hodowlane stwarzają problemy etyczne, wyjaśnia zatem, w jaki sposób przyjęcie innowacji w zakresie selekcji genomowej może stanowić poprawę z etycznego punktu widzenia, podczas gdy jej zaprzeczenie paradoksalnie podważa możliwość skonstruowania takiego pozytywnego argumentu. Dlatego też przedmiotem dyskusji powinny być istniejące wcześniej problemy etyczne, które można rozwiązać lub złagodzić poprzez przyjęcie podejścia polegającego na selekcji genomowej.
Po drugie, to, czy technologia taka jak selekcja genomowa budzi nowe obawy, czy też nie, samo w sobie może być przedmiotem kontrowersji. Niektórzy pierwsi zwolennicy żywności modyfikowanej genetycznie (GM) argumentowali, że GMO nie stwarza żadnych nowych istotnych problemów, ponieważ ludzie od wieków manipulują przyrodą poprzez selektywną hodowlę (Jasanoff, 2016 ) ; podobnym argumentem było to, że żywność GMO była „w zasadzie równoważna” swoim odpowiednikom niezmodyfikowanym genetycznie i dlatego nie budziła żadnych realnych obaw związanych z bezpieczeństwem (por. Millstone i in., 1999 ). Jednak ich przeciwnicy odrzucili odwołanie do „istotnej równoważności” jako motywowaną ekonomicznie próbę bagatelizowania niepewności wokół żywności GMO (Millstone i in., 1999) i sprzeciwili się lekceważeniu obaw etycznych (oprócz względów bezpieczeństwa) podnoszonych przez GMO (Jasanoff, 2016 ). To, czy nowa technologia budzi nowe obawy, zależy od normatywnej perspektywy; nie można najpierw obiektywnie rozstrzygnąć, co jest nowe, a dopiero potem rozpocząć dyskusję etyczną. Oznacza to również, że technologii nie można odpowiednio uzasadnić „argumentem z precedensu”, który twierdzi, że środek do osiągnięcia celu jest moralnie akceptowalny, jeśli powszechnie akceptowany jest inny środek prowadzący do tego celu (Parens, 1998 ) . Argument taki nasuwa pytanie, wychodząc z założenia , że ​​technologia i wszelkie nowe cele, do jakich będzie ona wykorzystywana, nie budzą dodatkowych obaw.
Po trzecie, nawet zakładając, że (pewna innowacja w) selekcji genomowej nie stwarza żadnych nowych problemów, istotne może być rozważenie, które problemy etyczne dotyczące hodowli utrzymają się po jej wprowadzeniu. Jeśli obecne praktyki hodowlane faktycznie stwarzają problemy etyczne, innowacja w zakresie selekcji genomowej może odziedziczyć niektóre z nich, nawet jeśli może rozwiązać lub złagodzić inne. Niektórzy argumentowali na przykład, że hodowla ingeruje w wolność reprodukcyjną zwierząt w sposób problematyczny etycznie (np. Donaldson i Kymlicka, 2011 ) lub utowarowia je w sposób, który nie uznaje ich wewnętrznej wartości jako jednostki (np. Twine, 2010 ). Nie można złagodzić najbardziej fundamentalnych zastrzeżeń, chyba że zniesienie hodowli zwierząt rolniczych jest realistyczną opcją, niemniej jednak ważne jest, aby w każdym przypadku mieć oczy otwarte na dalsze ulepszenia. Wykluczenie z dyskusji utrzymujących się problemów przysłoniłoby etyczną potrzebę dalszej (fundamentalnej lub stopniowej) poprawy.
Wreszcie, co ważniejsze w odniesieniu do pytania, czy wprowadzenie innowacji w zakresie selekcji genomowej jest rzeczywiście korzystnym zjawiskiem, skupienie się na nowych, poważnych kwestiach oznacza ignorowanie stopniowego rozwoju. Nawet jeśli żadna innowacja hodowlana sama w sobie nie jest „etycznym czynnikiem zmieniającym zasady gry”, obrona tej innowacji „argumentem z precedensu” jest ponownie niepewna, ponieważ seria innowacji może łącznie mieć znaczące implikacje etyczne (por. Parens, 1998; Twine, 2010 ) . ). Rzeczywiście, problemy etyczne w hodowli mogą zazwyczaj wynikać z następujących po sobie wyborów lub wydarzeń. To, że poważne upośledzenia zdrowia i dobrostanu krów mlecznych i brojlerów są powszechne, nie jest wynikiem jakiejś konkretnej decyzji, ale raczej powtarzanych decyzji hodowlanych, w których priorytetem są cechy produktywności (por. Farstad, 2018; Fernyhough i in., 2020), natomiast fakt , że zwierzęta są zazwyczaj hodowane do celów (i w) bardzo intensywnych warunkach, jest wynikiem wielu stopniowych kroków w kierunku intensyfikacji. Jeśli stopniowy rozwój w pewnym momencie stanie się istotny etycznie , fragmentaryczna ocena innowacji hodowlanych i pytanie, czy oddzielnie wprowadzają one nowe, poważne problemy etyczne, jest nieodpowiednia. Pozwoliłoby to na znaczne zaostrzenie problemów etycznych, bez krytycznego kwestionowania, na podstawie stopniowego rozwoju w niepożądanym kierunku. Dyskusja etyczna niewątpliwie powinna unikać zakładania od samego początku, że taki rozwój sytuacji nie ma miejsca, co oznacza, że ​​jej zakres nie powinien ograniczać się do poważnych problemów etycznych nowo powstałych w wyniku poszczególnych innowacji.
Rozważając, czy innowacja w zakresie selekcji genomowej może utrwalić lub nawet pogorszyć istniejące wcześniej problemy etyczne, jedną z kwestii zasługujących na uwagę jest to, czy ta innowacja jeszcze bardziej „zablokuje” takie problemy. „Zablokowanie” odnosi się do zjawiska polegającego na tym, że systemy technologiczne często kształtują społeczeństwo w takim stopniu, że ich zmiana będzie bardzo trudna i kosztowna; w przypadku „moralnego zamknięcia” system technologiczny jest mało podatny na zmiany, mimo że ze względów etycznych jest gorszy od systemów alternatywnych (Bruijnis i in., 2015 ). Jednym z mechanizmów, który może powodować i podtrzymywać blokady, jest to, że ramy poznawcze motywujące pewne zmiany technologiczne stają się coraz bardziej zakorzenione, w miarę jak społeczeństwo dostosowuje się do tych zmian, i ta dynamika prawdopodobnie dotyczy również ram moralnych Można na przykład argumentować, że hodowla zaczęła zależeć od utylitarnego (lub, jak niektórzy powiedzieliby, antropocentrycznego) podejścia etycznego, które kieruje innowacjami w tym sektorze. Ponieważ porzucenie go byłoby wysoce destrukcyjne dla bieżących praktyk i trajektorii innowacji, a tym samym dla społeczeństwa, takie zamknięte poglądy moralne prawdopodobnie będą nadal w dużym stopniu kształtować przyszły rozwój. Dzięki temu problemy, których nie uwzględnia ten pogląd etyczny, będą się utrzymywać lub nawet pogłębiać. Koncepcja moralnego zamknięcia oferuje zatem teoretyczne wyjaśnienie tego, jak problemy etyczne mogą trwać lub się pogłębiać w przypadku braku zdarzenia zmieniającego zasady gry – lub w istocie, dlaczego „gra” musi się zmienić, jeśli problemy te mają zostać pomyślnie rozwiązane . Dlatego też w dyskusji etycznej ważne może być rozważenie, czy innowacje w zakresie selekcji genomowej mogą odzwierciedlać i dodatkowo umacniać utarte poglądy etyczne.
Jeśli dyskusje na temat selekcji genomowej powinny obejmować istniejące wcześniej kwestie etyczne, jak argumentowaliśmy, koncepcje biowładzy i genetyki mogą stać się istotne. Jednakże dyskusje takie mogą opierać się także na innych koncepcjach. Można na przykład zająć się tym, w jaki sposób selekcja genomowa może rozwiązać lub pogorszyć problemy związane z dobrostanem zwierząt (Mark i Sandøe, 2010 ) lub rozważyć, w jakim stopniu innowacje w zakresie selekcji genomowej zmieniają instrumentalizację zwierząt hodowlanych (por. Turner, 2010 ). Koncepcja blokady moralnej oferuje możliwe wyjaśnienie, w jaki sposób problemy etyczne w hodowli mogą utrzymywać się lub zaostrzać pod wpływem dominujących stanowisk moralnych.
Włączanie istniejących kwestii etycznych do dyskusji na temat innowacji w zakresie hodowli genomicznej pociąga za sobą pewne wyzwania dialektyczne. W wielu kontekstach dyskusji twierdzenie, że obecne (tradycyjne lub genomiczne) podejścia do hodowli stwarzają istotne problemy etyczne, może nie zyskać powszechnej akceptacji. Niektórzy rozmówcy mogą upierać się, że podejścia do hodowli stwarzają poważne problemy etyczne tylko w przypadku niewłaściwego ustalenia priorytetów hodowlanych, na przykład gdy w decyzjach selekcyjnych nie przywiązuje się wystarczającej wagi do dobrostanu zwierząt. Szerszą krytykę hodowli można również odrzucić jako nierealistyczną: względy etyczne, które wymagałyby poważnych zmian (lub nawet zaprzestania) obecnych praktyk hodowlanych, mogłyby, zgodnie z tym zarzutem, nie oczekiwać dużego praktycznego wpływu, biorąc pod uwagę żywotne interesy ludzkie w hodowla zwierząt. Nie możemy tutaj odpowiednio odnieść się do tych zarzutów, ale należy zauważyć, że różne konteksty dialektyczne mogą wymagać różnych typów dyskusji, jednych szerszych, innych szerszych (patrz także ostatnia część tego artykułu). W każdym przypadku ważne będzie wyraźne określenie zakresu dyskusji.
Trzeci wybór dotyczący zakresu: ocena technologii hodowli w izolacji lub w ramach praktyk warunkowych
Można argumentować, że etyczna dyskusja na temat innowacji w selekcji genomowej powinna ignorować kwestie etyczne, które zależą od konkretnych sposobów zastosowania jej w praktyce. Zakładając, że innowację można wykorzystać w sposób bezproblemowy i problematyczny, omawianie poszczególnych zastosowań byłoby nieistotne w kontekście dyskusji o innowacji jako takiej. W związku z tym wydaje się oczywiste, że ocenie należy poddać jedynie innowację w zakresie hodowli genomicznej, która budzi dyskusję etyczną, a etyczne implikacje innych technologii hodowli powinny być poza zakresem. W dyskusji można rozważyć, w jaki sposób innowacja jest lub nie jest ulepszeniem w stosunku do wcześniejszych technik selekcji, jak omówiono w poprzedniej sekcji, ale rozważanie etycznych implikacji dalszych technologii byłoby nieistotne. Na przykład zajęcie się etycznymi aspektami technik rozrodu, takich jak sztuczne zapłodnienie, byłoby nieistotne w etycznej dyskusji na temat innowacji w hodowli genomowej, ponieważ są to po prostu odrębne techniki – obawy etyczne dotyczące tej pierwszej nie miałyby wpływu na tę drugą.
Jednak prawdopodobnie problematyczne byłoby, gdyby dyskusja etyczna zaślepiła się na skutki, jakie innowacja w zakresie hodowli genomicznej będzie miała w praktyce. Ważne wydaje się przewidywanie rzeczywistych skutków innowacji, nawet jeśli innowacja nie musi mieć takich skutków, ponieważ może zostać wykorzystana w inny sposób. Niektóre zastosowania technologii mogą być bardziej prawdopodobne niż inne; technologia może „zapraszać” do pewnych zastosowań i „hamować” inne (Verbeek, 2011 ; por. Latour, 1992 ). Ta zachęta lub zniechęcenie do możliwych zastosowań prawdopodobnie wynika z cech konstrukcyjnych technologii z jednej strony i czynników psychologicznych lub motywacyjnych z drugiej. Na przykład próg zwalniający zachęca do powolnej jazdy ze względu na swoje właściwości materiałowe, ale także dlatego, że kierowcy zwykle nie chcą niszczyć swojego zawieszenia, a alarm o zapięciu pasów najskuteczniej zachęca do zapinania pasów bezpieczeństwa, jeśli jest penetrujący i odbierany jako irytujący (Latour, 1992 ) . To, w jaki sposób innowacja w zakresie hodowli genomicznej zostanie wykorzystana w praktyce, będzie również częściowo zależeć od jej cech technicznych, a także motywacji użytkowników. Zaobserwowano np., że wprowadzenie selekcji genomowej nieoczekiwanie doprowadziło do zwiększonego chowu wsobnego wśród bydła holsztyńsko-fryzyjskiego (Doekes et al., 2018 ) , co może wynikać z faktu, że dokładność przewidywań wzrasta w przypadku selekcji zwierząt podobnych genetycznie do populacji referencyjnej ( ibid ), ale być może także dzięki zachętom do rozmnażania wyłącznie najlepszych buhajów zgodnie z dokładnymi przewidywaniami genomicznymi.Notatka5 Podobnie, chociaż hodowlę genomową można w zasadzie zastosować do szerokiego zakresu celów hodowlanych, w tym celów hodowlanych, które odpowiadają przede wszystkim wartościom społecznym lub etycznym, niektóre cele hodowlane mogą być bardziej prawdopodobne niż inne. Cechą techniczną wpływającą na to, jakie cele hodowlane zostaną uwzględnione, jest to, że wymagana jest znaczna ilość danych ilościowych na temat cech fenotypowych, aby ustalić wiarygodne powiązania statystyczne z cechami genotypowymi (a przede wszystkim ustalić, czy są one dziedziczne). Zatem w programach hodowli genomowej raczej nie będzie traktowano priorytetowo cech fenotypowych, które są trudne do konceptualizacji lub określenia ilościowego: na przykład trudność w konceptualizacji i operacjonalizacji dobrostanu utrudnia rozwój programów hodowlanych, w których priorytetem jest dobrostan jako taki. Zamiast tego hodowla genomowa dla dobrostanu obejmuje selekcję pewnego zakresu mierzalnych fenotypów związanych z dobrostanem, na przykład fenotypów w odniesieniu do szkodliwych zachowań społecznych (Rodenburg i Turner, 2012 ). Przechodząc do czynników motywacyjnych, hodowcy w gospodarkach liberalnych mogą być najbardziej zainteresowani optymalizacją cech fenotypowych, które mają wyraźną wartość rynkową, w tym typowych cech produkcyjnych, ale także cech, które obniżają koszty produkcji rolników (np. zwiększona odporność na powszechne choroby zwierząt). Dyskusja etyczna mogłaby w istotny sposób rozważyć, czy pożądane są atrakcyjne ekonomicznie zastosowania innowacji w zakresie selekcji genomowej, ponieważ zastosowania te prawdopodobnie spodobają się hodowcom. Cele hodowlane, które nie są w oczywisty sposób opłacalne dla hodowców, ale mogą być pożądane społecznie lub etycznie – takie jak ograniczenie wydalania metanu przez bydłoNotatka6 — również zasługują na dyskusję etyczną. Z takiej dyskusji można wyciągnąć wniosek, że należy zapewnić (więcej) zachęt w celu promowania priorytetowego traktowania niektórych celów hodowlanych w programach hodowli (genomicznej).
Można też zadać sobie pytanie, czy rozróżnienie pomiędzy technologią jako taką a konkretnymi sposobami jej zastosowania w praktyce ma w ogóle sens. Filozofowie technologii argumentowali, że technologii nie definiuje się wyłącznie na podstawie ich cech materiałowych, ale także ich funkcji, która jest zdeterminowana przez sposób, w jaki technologia jest przywłaszczana i przekształcana w różnych kontekstach użytkowania (np. Kroes i Meijers, 2006 ) . Na przykład telefon został pierwotnie zaprojektowany jako aparat słuchowy, ale jego funkcja została na nowo zdefiniowana, a jego wygląd przeprojektowany w interakcji z rzeczywistymi użytkownikami (Verbeek, 2011 ). Technologie są wielostabilne . Oznacza to między innymi, że można im przypisać różne funkcje – co może wiązać się z dostosowaniem ich projektu do tych funkcji – w różnych kontekstach (Ihde, 1990 ; Rosenberger, 2014 ). Chociaż technologia ma zwykle „dominującą” stabilność, która jest uważana za jej funkcję definiującą, to która stabilność jest dominująca w danym społeczeństwie jest przypadkowa, jak pokazuje przykład telefonu; innym przykładem jest to, że wiatraki były używane w hinduizmie jako „automatyczne młynki modlitewne”, zanim ich funkcja została na nowo zdefiniowana przez zachodnie społeczeństwa przedindustrialne (Ihde, 1990 ). Jeśli tak, nie może być mowy o ocenie technologii jako takiej; jego ocena musi odnosić się do jego funkcji, których nie można oddzielić od jego wykorzystania i dostosowania do rzeczywistych praktyk.
Szczególnie istotną kwestią do rozważenia w odniesieniu do praktycznego zastosowania innowacji w zakresie hodowli genomowej jest sposób, w jaki zostanie ona zintegrowana z innymi technologiami istotnymi z etycznego punktu widzenia. Możliwe funkcje technologii w praktyce kształtowane są przez jej „zaangażowanie” lub wzajemne powiązania z innymi technologiami (Ihde, 1990 ); na przykład transfer jądra komórki somatycznej umożliwia klonowanie jedynie w połączeniu z technikami indukowania ciąż zastępczych (lub technikami in vitro, które powodują, że sklonowane komórki rosną do pełnych organizmów). Jeżeli taka technika pomocnicza budzi wątpliwości etyczne, niewątpliwie musi to stanowić podstawę do oceny zastosowań technologii wykorzystujących tę technikę pomocniczą. Kwestie etyczne dotyczące zaawansowanych technik rozrodu (w tym superowulacji, pobierania oocytów, zapłodnienia in vitro, selekcji zarodków i transferu zarodków) wpisują się w ten tok rozumowania, istotny dla dyskusji na temat hodowli genomowej. Chociaż techniki te nie muszą być stosowane w programach hodowli genomowej i można je również stosować w programach hodowli niegenomowej, połączenie selekcji genomowej i zaawansowanych technik reprodukcyjnych będzie szczególnie atrakcyjne dla hodowców dążących do maksymalizacji „postępu genetycznego” (por. Lund i in. ., 2021 ). Jedną z istotnych krytycznych perspektyw jest to, że poddawanie zwierząt zaawansowanym technikom reprodukcji jest wysoce inwazyjne i instrumentalizujące (np. Turner, 2010 ), co wystarczy, aby wykazać, że ich zwiększone wykorzystanie w programach selekcji genomowej jest etycznie istotne i zasługuje na dyskusję.
Powyższe rozważania pokazują, że dyskusja etyczna na temat innowacji w zakresie hodowli genomicznej może w istotny sposób dotyczyć sposobu, w jaki ta innowacja będzie stosowana w praktyce i powiązana z innymi technologiami istotnymi etycznie. Jednocześnie jednak rozszerzenie w ten sposób zakresu dyskusji stwarza spore wyzwania. Wyzwania te dotyczą w szczególności multistabilności technologii. Jeśli technologia może przyjmować różne funkcje w zależności od tego, jak zostanie przywłaszczona lub przekształcona przez użytkowników, to jak można przewidzieć, w jaki sposób będzie ona wykorzystywana i integrowana z innymi technologiami w praktyce?
Pierwszą kwestią, na którą należy zwrócić uwagę, jest to, że multistabilność nie oznacza, że ​​technologia ma nieskończony zakres stabilności, tj. że nie ma żadnych ograniczeń co do tego, w jaki sposób użytkownicy mogą się z nią odnosić. Wręcz przeciwnie, ponieważ cechy materialne technologii umożliwiają pewne zastosowania, jednocześnie wykluczają inne; młotek może na przykład służyć jako przycisk do papieru lub gałka do drzwi, ale nie jako urządzenie unoszące się na wodzie. Filozofowie technologii (Ihde, 1990 ; Keymolen, 2020 ; Rosenberger, 2014 ; Verbeek, 2016 ) zaproponowali kilka podejść do badania możliwych i prawdopodobnych stabilności technologii. Niektóre z bardziej empirycznych podejść – takie jak przeprowadzanie wywiadów i obserwacja różnych typów użytkowników pod kątem ich relacji z technologią (Keymolen, 2020 ) – mogą działać najlepiej, jeśli technologia jest już w użyciu, natomiast podejścia bardziej spekulacyjne – takie jak kreatywna burza mózgów na temat możliwe powiązania z technologią (Ihde, 1990 ) – wydają się mieć zastosowanie również na wcześniejszych etapach innowacji. To, w jaki sposób można przewidzieć różne zastosowania i skutki technologii, jest w rzeczywistości głównym problemem etyki technologii oraz odpowiedzialnych badań i innowacji, którego nie możemy tutaj mieć nadziei rozwiązać. Sugerujemy jedynie, że podejścia opracowane w celu rozwiązania problemu wielostabilności technologii mogą być przydatne do przewidywania, w jaki sposób innowacje w selekcji genomowej mogą zostać wykorzystane w praktyce. Ocena, jakie czynniki motywacyjne wpływają na priorytety hodowlane, a także wybory dotyczące stosowania technik pomocniczych, niewątpliwie musi być ważną częścią tego procesu.
Decyzja o rozważeniu, w jaki sposób innowacja w zakresie selekcji genomowej może zostać zastosowana w określonych praktykach, ma również pewne implikacje dotyczące tego, jakie koncepcje etyczne należy omówić. Koncepcja biowładzy może pomóc w określeniu i ocenie sposobu zastosowania innowacji w zakresie selekcji genomowej w praktyce. Jeśli Twine ( 2010 ) oraz Holloway i współpracownicy (np. Holloway i in., 2011 ) mają rację, że koncepcja ta charakteryzuje leżącą u podstaw „logikę” hodowli, można oczekiwać, że zgodnie z tym innowacje w zakresie selekcji genomowej zostaną osadzone w praktyce logika, na przykład to, że będzie on stosowany w połączeniu z innymi technologiami, których celem jest optymalizacja ciał i populacji zwierząt zgodnie z wymogami ekonomicznymi. Dodatkowo lub alternatywnie można uwzględnić koncepcje z etyki technologii, takie jak te, których użyliśmy w tej sekcji („zaproszenie” i „hamowanie”, „multistalność” i „zaangażowanie technologiczne”), aby konceptualizować, w jaki sposób innowacja w zakresie selekcji genomowej wpływa na być osadzone w praktykach hodowlanych. Można następnie ocenić jego konkretne zastosowania za pomocą dalszych koncepcji etycznych; na przykład technologiczne powiązania selekcji genomowej z zaawansowanymi technikami reprodukcji można ocenić, stosując takie pojęcia, jak integralność i instrumentalizacja.
Podsumowując, istnieją dobre argumenty za włączeniem konkretnych zastosowań innowacji w zakresie selekcji genomowej do zakresu dyskusji etycznej. Niektóre zastosowania mogą być prawdopodobne, biorąc pod uwagę pewne czynniki motywacyjne stojące za praktykami hodowlanymi, a konceptualizacja technologii jako czegoś odrębnego od jej zastosowań w praktyce może na początku nie mieć sensu. Koncepcje i podejścia wynikające z etyki technologii, a być może także koncepcja biowładzy, mogą pomóc w określeniu sposobu, w jaki innowacje w zakresie selekcji genomowej zostaną osadzone w określonych kontekstach.

Wniosek: O tym, jak poszerzać zakres dyskusji w zależności od kontekstu dyskusji

Jak pokazano w poprzednich sekcjach, dyskusję etyczną na temat innowacji w zakresie selekcji genomowej można ująć na różne sposoby. Co najmniej trzy możliwości wyboru zakresu określają, które kwestie i perspektywy etyczne powinny zostać uwzględnione w dyskusji, a które nie. Pierwszy wybór dotyczy tego, jakie koncepcje etyczne mają zostać zastosowane; drugi wybór dotyczy tego, czy należy uwzględnić jedynie nowe kwestie etyczne, czy też należy zająć się również istniejącymi wcześniej kwestiami etycznymi; trzeci wybór dotyczy tego, czy innowację w zakresie selekcji genomowej należy oceniać jako technikę samą w sobie, czy jako część konkretnych praktyk.
Argumentowaliśmy, że etyczna dyskusja na temat innowacji w selekcji genomowej nie powinna mieć zbyt wąskiego zakresu. Ujmując w nawias pytanie, na czym powinna opierać się dyskusja na temat konkretnych koncepcji, argumentowaliśmy, że ograniczenie dyskusji do nowych kwestii etycznych nie uwzględnia nie tylko argumentów przemawiających za przyjęciem innowacji w zakresie selekcji genomowej, ale także wszelkich problemów etycznych, które utrzymywałyby się lub nawet pogłębiały. Ponadto argumentowaliśmy, że ocenianie innowacji samej w sobie, jako czegoś odrębnego od jej konkretnych zastosowań w praktyce, wydaje się naiwne (ponieważ pewne zastosowania będą w danym kontekście bardziej prawdopodobne niż inne) i problematyczne z perspektywy teoretycznej (ponieważ technologie są definiowane nie tylko przez ich właściwości materialne, ale także przez ich funkcje, które zależą od sposobu ich zawłaszczania i przekształcania przez użytkowników). Ważne wydaje się rozważenie, w jaki sposób innowacje w zakresie hodowli genomicznej zostaną zastosowane i zintegrowane z innymi technologiami w praktyce.
Mogą istnieć konteksty, w których można obronić węższą dyskusję etyczną. Na przykład, gdy naukowcy lub hodowcy zajmujący się zwierzętami rozważają stosunkowo niewielką innowację w selekcji genomowej, nie można od nich oczekiwać, że omówią problemy etyczne związane z hodowlą, które nie zostaną rozwiązane (a nawet mogą nieco się pogorszyć) dzięki tej innowacji. Mogą również zaistnieć konteksty, na przykład dyskusje polityczne na temat tego, jakie cele hodowlane należy motywować hodowców, które powinny skupiać się na realistycznych ulepszeniach i w których zatem nieidealne perspektywy etyczne są bardziej odpowiednie niż perspektywy idealne. Naszym celem jest to, że takie dyskusje nie będą reprezentować wszystkich ważnych perspektyw etycznych w zakresie (innowacji) selekcji genomowej i nie powinny być w ten sposób formułowane. Należy również przeprowadzić dyskusje etyczne, możliwie w różnych kontekstach, podczas których poruszane  szersze kwestie etyczne w odniesieniu do innowacji w zakresie selekcji genomowej .
Trzy pytania dotyczące zakresu podniesione w odniesieniu do dyskusji etycznych na temat selekcji genomowej można prawdopodobnie rozszerzyć na dyskusje etyczne dotyczące innych rodzajów innowacji hodowlanych (a być może nawet szerzej). W wielu takich dyskusjach sensowne jest pytanie, które koncepcje etyczne zasługują na rozważenie, czy zarówno nowe, jak i istniejące kwestie etyczne zasługują na uwagę oraz czy ocena etyczna powinna koncentrować się na innowacji „jako takiej”, czy też na konkretnych praktykach, w których prawdopodobnie zostanie ona osadzona. Nasz artykuł może być zatem krokiem w kierunku szerszego opisu tego, jak prowadzić dyskusje etyczne na temat innowacji w hodowli zwierząt rolniczych.

Dostępność danych

Nie dotyczy.

Dostępność kodu

Nie dotyczy.

Przypisy

  1. Wśród hodowców i rolników toczyła się etyczna dyskusja na temat selekcji genomowej, na przykład na temat ryzyka chowu wsobnego i młodego wieku, w którym zwierzęta hodowlane są po raz pierwszy włączane, a następnie zastępowane w programach hodowli genomowej. Dyskusje takie znajdują w pewnym stopniu odzwierciedlenie w czasopismach rolniczych, ale wydaje się, że prawie nie trafiają do publikacji akademickich.

  2. W hodowli bydła mlecznego badanie potomstwa zazwyczaj polegało na spłodzeniu stu córek od byka. Następnie rejestrowano cechy fenotypowe tych krów, a buhaje „kandydackie” lub „oczekujące”, u których córki stwierdzono pożądane cechy, były przyjmowane do rzeczywistego programu hodowlanego jako „buhaje sprawdzone”. Według Pryce’a i Daetwylera ( 2012 ) proces ten wymagał co najmniej 5 lat od urodzenia do przyjęcia, podczas gdy byki wykorzystywane w programach hodowli genomicznej mogą mieć nawet 1,5 roku.

  3. Na przykład projekt BovReg, patrz www.bovreg.eu

  4. Kolejną perspektywą, która zasługuje na rozważenie, jest to, że selekcja genomowa może pośredniczyć w relacjach człowiek-zwierzę w etycznie istotny sposób, jak sugerują prace Donny Haraway. Jesteśmy wdzięczni anonimowemu recenzentowi za tę sugestię.

  5. To ostatnie zasugerowano w holenderskim czasopiśmie rolniczym ( http://nvo-veeverbetering.nl/data/documents/Veeteelt-Genomics-debat-nov-2012.pdf ).

  6. W rzeczywistości w ofercie znajdują się już bardziej przyjazne dla środowiska krowy ( https://ahdb.org.uk/news/breeding-cows-to-help-reach-net-zero ), ale to, czy takie „EnviroCows” przypadną do szerokiego grona rolników, zależy od otwarte pytanie.

Bibliografia

  • Beauchamp, TL i Childress, JF (1979). Zasady etyki biomedycznej . Wydawnictwo Uniwersytetu Oksfordzkiego.
    Google Scholar
  • Biscarini, F., Nicolazzi, EL, Stella, A., Boettcher, PJ i Gandini, G. (2015). Wyzwania i możliwości doskonalenia genetycznego lokalnych ras zwierząt gospodarskich. Granice w genetyce . https://doi.org/10.3389/fgene.2015.00033
    Artykuł Google Scholar
  • Blasco, A. i Pena, RN (2018). Aktualny stan map genomowych: Selekcja genomowa/GBV u zwierząt gospodarskich. W: H. Niemann i C. Wrenzycki (red.), Biotechnologia zwierząt 2: Nowe technologie hodowlane (eBook) (s. 61–80). Skoczek.
    Rozdział Google Scholar
  • Bols, PEJ i Stout, TAE (2018). Przezpochwowe pobieranie oocytów pod kontrolą USG (OPU: Ovum Pick-Up) u krów i klaczy. W: H. Niemann i C. Wrenzycki (red.), Biotechnologia zwierząt 1: Biotechnologie reprodukcyjne (eBook) (s. 209–233). Skoczek.
    Rozdział Google Scholar
  • Bruijnis, MRN, Blok, V., Stassen, EN i Gremmen, HGJ (2015). Moralne „zamknięcie” w odpowiedzialnej innowacji: etyczne i społeczne aspekty zabijania jednodniowych piskląt i ich alternatywy. Journal of Agricultural and Environmental Ethics, 28 , 939–960.https://doi.org/10.1007/s10806-015-9566-7
    Artykuł Google Scholar
  • Coles, D., Frewer, LJ i Goddard, E. (2015). Kwestie etyczne i potencjalne priorytety interesariuszy związane z zastosowaniem technologii genomicznych stosowanych w systemach produkcji zwierzęcej. Journal of Agricultural and Environmental Ethics, 28 , 231–253.
    Artykuł Google Scholar
  • Doekes, HP, Veerkamp, ​​RF, Bijma, P., Hiemstra, SJ i Windig, JJ (2018). Tendencje w różnorodności genetycznej obejmującej cały genom i specyficzny dla regionu w holendersko-flamandzkim programie hodowlanym holsztyńsko-fryzyjskim od 1986 do 2015 r. Genetyka, selekcja, ewolucja . https://doi.org/10.1186/s12711-018-0385-y
    Artykuł Google Scholar
  • Donaldson, S. i Kymlicka, W. (2011). Zoopolis: polityczna teoria praw zwierząt . Wydawnictwo Uniwersytetu Oksfordzkiego.
    Google Scholar
  • Farstad, W. (2018). Etyka w hodowli zwierząt. Rozmnażanie się u zwierząt domowych, 53 (Suppl. 3), 4–13. https://doi.org/10.1111/rda.1333
    Artykuł Google Scholar
  • Fernyhough, M., Nicol, CJ, van de Braak, T., Toscano, MJ i Tønnessen, M. (2020). Etyka genetyki kur niosek. Journal of Agricultural and Environmental Ethics, 33 , 15–36. https://doi.org/10.1007/s10806-019-09810-2
    Artykuł Google Scholar
  • Foucault, M. (2018 [1976]). Geschiedenis van de seksualiteit . J. Holierhoek (tłum.) Bum
  • Holloway, L. i Morris, C. (2008). Wzmocnione ciała: techniki genetyczne, ciała zwierząt domowych i złożone reprezentacje życia. Geoforum, 39 , 1709–1720.
    Artykuł Google Scholar
  • Holloway, L. i Morris, C. (2012). Kwestionowanie praktyk wiedzy genetycznej w hodowli zwierząt gospodarskich: biowładza, zbiorowości biospołeczne i heterogeniczne odporności. Środowisko i planowanie D: Społeczeństwo i przestrzeń, 30 , 60–77.
    Artykuł Google Scholar
  • Holloway, L., Morris, C., Gilna, B. i Gibbs, D. (2011). Wybieranie i odrzucanie bydła i owiec: zmieniające się dyskursy i praktyki (de)selekcji w rodowodowej hodowli zwierząt gospodarskich. Rolnictwo i wartości ludzkie, 28 , 533–547.
    Artykuł Google Scholar
  • Ihde, D. (1990). Technologia i świat życia: Od ogrodu do ziemi . Prasa Uniwersytetu Indiany.
    Google Scholar
  • Jasanoff. (2016). Etyka wynalazku . WWNorton & Company.
    Google Scholar
  • Kadri, NK, Guldbrandtsen, B., Lund, MS i Sahana, G. (2015). Genetyczna analiza cech wydajności mlecznej i loci cech ilościowych odporności na zapalenie sutka na chromosomie 20 u bydła mlecznego. Journal of Dairy Science, 98 (12), 9015–9025.https://doi.org/10.3168/jds.2015-9599
    Artykuł Google Scholar
  • Keymolen, E. (2020). W poszukiwaniu tarcia: nowy postfenomenologiczny obiektyw do analizy interakcji człowiek-smartfon. Techné . https://doi.org/10.2139/ssrn.3690403
    Artykuł Google Scholar
  • Kroes, P. i Meijers, A. (2006). Podwójna natura artefaktów technicznych. Studia z historii i filozofii nauki, 37 , 1–4.
    Artykuł Google Scholar
  • Latour, B. (1992). Gdzie są brakujące masy? Socjologia kilku przyziemnych artefaktów. W WE Bijker i J. Law (red.), Kształtowanie technologii/społeczeństwa budowlanego: Badania nad zmianami społeczno-technicznymi (s. 225–258). MIT Press.
    Google Scholar
  • Lonkila, A. i Kaljonen, M. (2018). Wiele ciał zwierząt: praktykowanie wiedzy genomicznej w gospodarstwach mlecznych. Geoforum, 96 , 198–206.
    Artykuł Google Scholar
  • Lund, TB, Gamborg, C., Secher, J. i Sandøe, P. (2021). Akceptacja i chęć stosowania nasienia buhajów przez duńskich producentów mleka w drodze produkcji zarodków in vitro i selekcji genomowej. Journal of Dairy Science, 104 (7), 8023–8038. https://doi.org/10.3168/jds.2020-19210
    Artykuł Google Scholar
  • Mark, T. i Sandøe, P. (2010). Genomowa hodowla bydła mlecznego: zagrożenia i możliwości dla dobrostanu krów. Dobrostan zwierząt, 19 , 113–121.
    Google Scholar
  • Mepham, B. (2000). Ramy analizy etycznej nowej żywności: matryca etyczna. Journal of Agricultural and Environmental Ethics, 12 , 165–176.
    Artykuł Google Scholar
  • Millstone, E., Brunner, E. i Mayer, S. (1999). Poza „istotną równoważnością”. Natura, 401 , 525–526.
    Artykuł Google Scholar
  • Niemann, H. i Wrenzycki, C. (2018). Biotechnologia zwierząt 1: Biotechnologie reprodukcyjne (eBook) . Skoczek.
    Książka Google Scholar
  • Parens, E. (1998). Czy lepsze zawsze jest dobre? Projekt udoskonalenia. Raport Hastings Center, 28 (1), S1 – S17.
    Artykuł Google Scholar
  • Pryce, JE i Daetwyler, HD (2012). Projektowanie programów hodowli bydła mlecznego poprzez selekcję genomową: przegląd badań międzynarodowych. Nauka o produkcji zwierzęcej, 52 , 107–114.
  • Rodenburg, TB i Turner, SP (2012). Rola hodowli i genetyki w dobrostanie zwierząt gospodarskich. Granice zwierząt, 2 (3), 16–21.
    Artykuł Google Scholar
  • Rosenberger, R. (2014). Wielostabilność i działanie przyziemnych artefaktów: od progów zwalniających po ławki w metrze. Human Studies, 37 , 369–392. https://doi.org/10.1007/s10746-014-9317-1
    Artykuł Google Scholar
  • Seidel, A., Krattenmacher, N. i Thaller, G. (2020). Radzenie sobie ze złożonością nowych fenotypów we współczesnej hodowli bydła mlecznego. Granice zwierząt, 10 , 23–28.
    Artykuł Google Scholar
  • Turner, J. (2010). Hodowla zwierząt, dobrostan i społeczeństwo . Routledge.
    Książka Google Scholar
  • Sznurek, R., (2010). Zwierzęta jako biotechnologia: etyka, zrównoważony rozwój i krytyczne badania na zwierzętach. Skan Ziemi.
  • Verbeek, PP (2011). Technologia moralizowania: zrozumienie i projektowanie moralności rzeczy . Prasa Uniwersytetu w Chicago.
    Książka Google Scholar
  • Verbeek, PP (2016). W stronę teorii mediacji technologicznej: program badań postfenomenologicznych. W: JK Berg, O. Friis i RC Crease (red.), Technoscience and postphenomenology: The Manhattanpapers (s. 189–204). Książki Lexingtona.

    Google Scholar

Pobierz referencje

Finansowanie

Badania te były możliwe dzięki finansowaniu z Unii Europejskiej (Umowa o dotację: 815668).

Informacje o autorze

Autorzy i stowarzyszenia

Autor korespondencji

Korespondencja do K. Kramera.

Deklaracje etyczne

Konflikt interesów

KK twierdzi, że nie ma sprzecznych interesów. FLBM twierdzi, że nie ma sprzecznych interesów.

Dodatkowe informacje

Nota wydawcy

Springer Nature pozostaje neutralny w odniesieniu do roszczeń jurysdykcyjnych dotyczących opublikowanych map i powiązań instytucjonalnych.

Prawa i uprawnienia

Otwarty dostęp Ten artykuł jest objęty licencją Creative Commons Uznanie autorstwa 4.0, która pozwala na używanie, udostępnianie, adaptację, dystrybucję i reprodukcję na dowolnym nośniku lub w dowolnym formacie, pod warunkiem odpowiedniego podania oryginalnego autora (autorów) i źródła, podaj link do licencji Creative Commons i wskaż, czy wprowadzono zmiany. Obrazy lub inne materiały stron trzecich zawarte w tym artykule są objęte licencją Creative Commons artykułu, chyba że w linii kredytowej dotyczącej materiału wskazano inaczej. Jeśli materiał nie jest objęty licencją Creative Commons artykułu, a zamierzone użycie jest niezgodne z przepisami ustawowymi lub przekracza dozwolone użycie, konieczne będzie uzyskanie zgody bezpośrednio od właściciela praw autorskich. Aby wyświetlić kopię tej licencji, odwiedź http://creativecommons.org/licenses/by/4.0/

Przedruki i pozwolenia

O tym artykule

Sprawdź aktualizacje. Zweryfikuj walutę i autentyczność za pomocą CrossMark

Zacytuj ten artykuł

Kramer, K., Meijboom, FLB Etyka innowacji w selekcji genomowej: o tym, jak poszerzyć zakres dyskusji. J Agric Environ Ethics 35 , 7 (2022). https://doi.org/10.1007/s10806-022-09883-6

Pobierz cytat

  • Przyjęty
  • Opublikowany
  • DOIhttps://doi.org/10.1007/s10806-022-09883-6

Udostępnij ten artykuł

Każda osoba, której udostępnisz poniższy link, będzie mogła przeczytać tę treść:

Obraz wyróżniający: Miejsce karmienia bydła w Kolorado. By Cattle_Feedlot_near_Rocky_Ford,_CO_IMG_5651.JPG: Billy Hathornderivative work: AlanAdler – This file was derived from: Cattle Feedlot near Rocky Ford, CO IMG 5651.JPG:, CC BY-SA 3.0, https://commons.wikimedia.org/w/index.php?curid=21608441